Biologia - Matura Czerwiec 2011, Poziom podstawowy (Formuła 2007) - Zadanie 20.

Kategoria: Układ pokarmowy i żywienie Układ immunologiczny Typ: Podaj i uzasadnij/wyjaśnij

Celiakia jest chorobą spowodowaną nadwrażliwością organizmu na gluten – główne białko ziaren pszenicy lub jego analogi zawarte w innych zbożach, np. w życie i jęczmieniu. Pewną rolę w wystąpieniu choroby odgrywają predyspozycje genetyczne oraz zaburzenia prawidłowej budowy jelita cienkiego. U osób ze skłonnością do celiakii gluten obecny w diecie aktywuje komórki układu odpornościowego, czego przejawem jest stan zapalny i niszczenie nabłonka jelita. Utrudnia to wchłanianie substancji odżywczych.

Na podstawie: A. Fasano, Zaskakująca celiakia, Świat Nauki 2009, nr 9

a)Na podstawie tekstu wykaż, że celiakia może być chorobą autoimmunizacyjną.
b)Sformułuj zalecenie dietetyczne dla osób chorych na tę chorobę.

Rozwiązanie

a)
Za wykazanie na podstawie tekstu, że celiaklia może być chorobą autoimmunizacyjną – 1 pkt

Przykład poprawnej odpowiedzi:

  • U osób ze skłonnością do celiakii gluten obecny w diecie inicjuje aktywację wielu komórek układu odpornościowego, czego przejawem jest stan zapalny i niszczenie nabłonka jelita.
  • U osób ze skłonnością do celiakii gluten obecny w diecie inicjuje aktywację wielu komórek układu odpornościowego przeciwko własnym tkankom.

b)
Za poprawnie sformułowane zalecenia dietetycznego – 1 pkt

Przykład odpowiedzi:

  • Należy unikać potraw z mąki pszennej i żytniej (chleba, ciast), produktów z ziarna jęczmiennego (kaszy, płatków).
  • Należy spożywać produkty bezglutenowe, np. z mąki kukurydzianej.