Chemia - Zadania dodatkowe matury dwujęzycznej (tłumaczenie BiologHelp) Maj 2025, Poziom rozszerzony (Formuła 2023) - Zadanie 12.
Przygotowano alkaliczną zawiesinę wodorotlenku miedzi(II). Wygląd zawartości probówki przedstawiono na fotografii poniżej.
Następnie przeprowadzono doświadczenie: do probówki zawierającej zawiesinę wodorotlenku miedzi(II) dodano wodny roztwór fruktozy i wymieszano zawartość probówki (etap I). Następnie probówka została podgrzana (Faza II).
Poniższe zdjęcia przedstawiają wygląd zawartości probówki po każdym z dwóch etapów eksperymentu.
Oceń prawdziwość zdań. Zaznacz P, jeśli zdanie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.
| 1. | Gdyby w doświadczeniu użyto wodnego roztworu propano-1,2,3-triolu (glicerolu) zamiast wodnego roztworu fruktozy, wynik etapu I byłby taki sam, ponieważ cząsteczki obu związków mają w swojej strukturze więcej niż jedną grupę hydroksylową. | P | F |
| 2. | Gdyby w doświadczeniu zamiast wodnego roztworu fruktozy użyto wodnego roztworu propano-1,2,3-triolu (glicerolu), wynik etapu II byłby taki sam, ponieważ zarówno fruktoza, jak i glicerol mają właściwości redukujące w roztworach zasadowych. | P | F |
Rozwiązanie
Zasady oceniania
1 pkt – poprawna ocena dwóch zdań.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.
Rozwiązanie
1. – P; 2. – F
Uwagi od BiologHelp:
W mojej ocenie sformułowanie użyte w pierwszym punkcie może być mylące i trudno uznać je za jednoznacznie poprawne. Zarówno pierwsza, jak i druga część zdania (przed i po słowie „ponieważ”) są prawdziwe, jednak przedstawiony w nim związek przyczynowo-skutkowy nie jest w pełni trafny. Sama obecność więcej niż jednej grupy hydroksylowej nie gwarantuje bowiem, że dany związek utworzy szafirowy roztwór z wodorotlenkiem miedzi, jak w pierwszej części doświadczenia. Co za tym idzie druga część zdania nie stanowi wystarczającego uzasadnienia dla prawdziwości pierwszej. Aby całe zdanie było poprawne, druga jego część powinna brzmieć raczej tak: „ponieważ cząsteczki obu związków mają w swojej strukturze co najmniej dwie grupy hydroksylowe położone przy sąsiednich atomach węgla”.
