Chemia - Matura Maj 2025, Poziom rozszerzony (Formuła 2015) - Zadanie 10.
W trzech probówkach I, II i III znajdowały się – w przypadkowej kolejności – stężone wodne roztwory następujących substancji: Ba(NO3)2, H2SO4, CH3COONa. W celu identyfikacji tych związków zmieszano kolejno ze sobą poszczególne roztwory. Wyniki doświadczenia zestawiono w poniższej tabeli.
| Probówka I | Probówka II | Probówka III | |
|---|---|---|---|
| Probówka I | X | bezbarwny roztwór | biały osad |
| Probówka II | bezbarwny roztwór | X | bezbarwny roztwór i charakterystyczny drażniący zapach |
| Probówka III | biały osad | bezbarwny roztwór i charakterystyczny drażniący zapach | X |
Uzupełnij tabelę. Wpisz wzory substancji, których wodne roztwory znajdowały się w probówkach I, II i III. Napisz w formie jonowej skróconej równania reakcji zachodzących po zmieszaniu roztworów znajdujących się w probówkach I i III oraz w probówkach II i III.
| Probówka I: |
Probówka II: |
Probówka III: |
Równanie reakcji, która zaszła po zmieszaniu roztworów z probówek I i III:
Równanie reakcji, która zaszła po zmieszaniu roztworów z probówek II i III:
Rozwiązanie
Zasady oceniania
3 pkt – poprawne uzupełnienie trzech pól tabeli i poprawne napisanie obu równań reakcji.
2 pkt – poprawne uzupełnienie trzech pól tabeli i poprawne napisanie jednego równania reakcji.
1 pkt – poprawne uzupełnienie trzech pól tabeli i niepoprawny zapis równań reakcji albo brak zapisu równań reakcji.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.
Rozwiązanie
| Probówka I: Ba(NO3)2 |
Probówka II: CH3COONa |
Probówka III: H2SO4 |
Równanie reakcji, która zaszła po zmieszaniu roztworów z probówek I i III:
Ba2+ + SO2−4 → BaSO4
Równanie reakcji, która zaszła po zmieszaniu roztworów z probówek II i III:
CH3COO− + H+ → CH3COOH
ALBO
CH3COO− + H3O+ → CH3COOH + H2O
Uwaga 1.: Zastosowanie do uzupełnienia tabeli prawidłowych nazw substancji uznaje się za poprawne.
Uwaga 2.: Jeżeli zdający dokona poprawnej identyfikacji zawartości probówki II, natomiast błędnie zapisze, że w probówce I znajduje się wodny roztwór H2SO4, a w probówce III wodny roztwór Ba(NO3)2, to za poprawny zapis równania: Ba2+ + SO2−4 → BaSO4 otrzymuje 1 punkt.
