Chemia - Zadania dodatkowe matury dwujęzycznej (tłumaczenie BiologHelp) Maj 2026, Poziom rozszerzony (Formuła 2023) - Zadanie 11.
W temperaturze T przeprowadzono doświadczenie, w którym do probówki z wodnym roztworem fenolanu sodu wlano kwas solny. Zawartość probówki zmętniała.
11.1. (0–1)
Uzupełnij poniższy schemat, tak aby powstało równanie opisanej reakcji w formie jonowej skróconej. Zastosuj definicję kwasów i zasad Brønsteda-Lowry’ego.
11.2. (0–1)
Rozstrzygnij, czy identyczną reakcję można by zaobserwować, gdyby do probówki z wodnym roztworem fenolanu sodu wprowadzono dwutlenek węgla. Podaj uzasadnienie swojej odpowiedzi.
Rozstrzygnięcie:
Uzasadnienie:
Rozwiązanie
11.1. (0–1)
Zasady oceniania
1 pkt – poprawne uzupełnienie schematu – napisanie we właściwej formie równania reakcji.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.
Rozwiązanie
11.2. (0–1)
Zasady oceniania
1 pkt – poprawne rozstrzygnięcie i uzasadnienie.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.
Przykładowe rozwiązania
Rozstrzygnięcie: TAK
Przykładowe uzasadnienia:
- Powstający kwas węglowy jest kwasem mocniejszym od fenolu, dlatego wyprze on fenol z roztworu fenolanu sodu.
- Stała dysocjacji Ka kwasu węglowego jest większa od Ka fenolu, więc kwas węglowy jest kwasem mocniejszym od fenolu i wyprze fenol z roztworu jego soli.
