Biologia - Matura Czerwiec 2017, Poziom rozszerzony (Formuła 2015) - Zadanie 3.

Kategoria: Budowa i funkcje komórki Typ: Podaj/wymień Podaj i uzasadnij/wyjaśnij

Na rysunku przedstawiono obraz mikroskopowy żywych komórek listka mchu, w których doświadczalnie wywołano zjawisko plazmolizy, po tym jak umieszczono je na szkiełku mikroskopowym w hipertonicznym roztworze sacharozy.

3.1. (0–1)

Wyjaśnij, w jaki sposób doszło do widocznych na rysunku objawów plazmolizy w komórkach listka mchu. W odpowiedzi uwzględnij mechanizm tego zjawiska.

3.2. (0–1)

Opisz sposób przeprowadzenia obserwacji deplazmolizy w komórkach listka mchu, w których najpierw spowodowano plazmolizę.

3.3. (0–1)

Podaj nazwę struktur oznaczonych na rysunku literą X oraz funkcję, jaką pełnią one w komórce.

Nazwa struktur X:
Funkcja w komórce:

Rozwiązanie

3.1. (0–1)

Schemat punktowania

1 p. – za prawidłowe wyjaśnienie widocznych w komórce objawów plazmolizy, uwzględniające: osmotyczny odpływ wody z komórek spowodowany umieszczeniem ich w roztworze hipertonicznym i tego efekty.
0 p. – za odpowiedź, która nie spełnia powyższych wymagań, lub za brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązania

  • Przyczyną plazmolizy jest odwodnienie/ubytek wody z komórek, spowodowane umieszczeniem ich w roztworze hipertonicznym. Woda przemieszcza się (z wakuoli i cytoplazmy) komórek do środowiska zewnętrznego, co powoduje zmniejszenie objętości protoplastu i jego odsuwanie się od ściany komórkowej.
  • Umieszczenie komórek liska mchu w roztworze o wyższym stężeniu niż roztwór soku komórkowego spowodował odpływ wody z komórek, co skutkowało zmniejszeniem objętości protoplastu i jego odsuwaniem się od ściany komórkowej.

3.2. (0–1)

Schemat punktowania

1 p. – za prawidłowy opis przeprowadzenia obserwacji deplazmolizy, uwzględniający umieszczenie listka, w którym była plazmoliza, w odpowiednim środowisku/ środowisku hipotonicznym i obserwację mikroskopową zmian zachodzących w komórkach.
0 p. – za odpowiedź, która nie spełnia powyższych wymagań, lub za brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązania

  • Należy obserwowany listek/fragment listka, w którym była plazmoliza umieścić w czystej wodzie/wodzie destylowanej/środowisku hipotonicznym i po chwili umieścić go na szkiełku mikroskopowym, a następnie obserwować zmiany zachodzące w komórkach.
  • Należy dodać na szkiełko mikroskopowe, na którym znajduje się obserwowany preparat, kilka kropli wody destylowanej/czystej wody i obserwować zmiany protoplastu będące skutkiem napływu wody do komórek.

3.3. (0–1)

Schemat punktowania

1 p. – za podanie prawidłowej nazwy i funkcji struktur oznaczonych na rysunku literą X.
0 p. – za każdą inną odpowiedź lub za brak odpowiedzi.

Rozwiązanie

Nazwa struktur X: plazmodesmy
Funkcja w komórce:

  • umożliwiają kontakt protoplastów sąsiednich komórek, oddzielonych ścianą komórkową.
  • umożliwiają transport różnych substancji pomiędzy sąsiednimi komórkami.

Komentarz wideo

Film do tego zadania jeszcze nie powstał. Kliknij poniższy przycisk, jeżeli chcesz aby Powtórka z biologii stworzyła komentarz wideo do tego zadania. Kliknięcie zwiększy szansę na powstanie takiego materiału w pierwszej kolejności.

Wysłano zgłoszenie.

Więcej informacji o komentarzach wideo i ich dostępności Przeglądaj zadania z komentarzami wideo