Biologia - Matura Maj 2023, Poziom rozszerzony (Formuła 2015) - Zadanie 14.
Wirus ospy wietrznej – VZV (Varicella Zoster Virus) – należy do grupy wirusów, których materiałem genetycznym jest liniowy, dwuniciowy DNA. Jedynym naturalnym gospodarzem tego wirusa jest człowiek. Pierwotna infekcja prowadzi do ospy wietrznej, która dotyka głównie dzieci, młodzież i młodych dorosłych. Po przebyciu ospy wietrznej VZV pozostaje w organizmie w postaci utajonej w czuciowych zwojach nerwów rdzeniowych i czaszkowych. Wysoce zaraźliwy VZV występuje na całym świecie. Obecnie szczepionka przeciw ospie wietrznej zawiera osłabiony szczep wirusa ospy.
Na schemacie przedstawiono budowę wirusa VZV.
![](https://biologhelp.pl/sites/default/files/styles/large/public/maturalne/biologia_2023_pr_maj-f2015-14.png?itok=fRLGx0ZU)
14.1. (0–1)
Rozpoznaj elementy budowy wirusa oznaczone na rysunku literami X i Y – podaj ich nazwy.
X.
Y.
14.2. (0–2)
Określ, które stwierdzenia dotyczące wirusa VZV są prawdziwe. Zaznacz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.
1. | Do zakażenia wirusem VZV może dojść m.in. przez bezpośredni kontakt z osobą zakażoną. | P | F |
2. | W wyniku szczepienia przeciw VZV nabywa się odporność sztuczną bierną. | P | F |
3. | W osoczu osób zaszczepionych przeciw ospie wietrznej występują przeciwciała skierowane przeciw VZV. | P | F |
Rozwiązanie
14.1. (0–1)
Zasady oceniania
1 pkt – za podanie poprawnych nazw obu elementów.
0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań za 1 pkt lub za brak odpowiedzi.
Przykładowe rozwiązania
X – kapsyd / płaszcz białkowy / osłonka białkowa / otoczka białkowa
Y – kwas nukleinowy / DNA / materiał genetyczny / genom / dwuniciowy DNA / genofor
14.2. (0–2)
Zasady oceniania
2 pkt – za poprawną ocenę trzech stwierdzeń.
1 pkt – za poprawną ocenę dwóch stwierdzeń.
0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań za 1 pkt lub za brak odpowiedzi.
Rozwiązanie
1. – P, 2. – F, 3. – P.