Chemia - Matura Czerwiec 2025, Poziom rozszerzony (Formuła 2023) - Zadanie 23.
Poniżej przedstawiono schemat ciągu przemian chemicznych (reakcje 1.–3.), w wyniku których z etylobenzenu otrzymano keton (związek B).
23.1. (0–1)
Uzupełnij tabelę. Określ typ (addycja, eliminacja, substytucja) oraz mechanizm (elektrofilowy, nukleofilowy, rodnikowy) reakcji 1. i 2.
| Reakcja 1. | Reakcja 2. | |
|---|---|---|
| Typ reakcji | ||
| Mechanizm reakcji | ||
23.2. (0–2)
Napisz w formie jonowej z uwzględnieniem liczby oddawanych lub pobieranych elektronów (zapis jonowo-elektronowy) równania procesów redukcji i utleniania zachodzących podczas reakcji 3. Zastosuj wzory półstrukturalne (grupowe) związków organicznych.
Równanie procesu redukcji:
Równanie procesu utleniania:
23.3. (0–1)
Podczas reakcji 3. następuje zmiana barwy mieszaniny reakcyjnej.
Uzupełnij tabelę. Wpisz barwę mieszaniny reakcyjnej przed rozpoczęciem reakcji 3. i barwę po jej zakończeniu.
| Barwa mieszaniny reakcyjnej | |
|---|---|
| przed reakcją | po reakcji |
Rozwiązanie
23.1. (0–1)
Zasady oceniania
1 pkt – poprawne uzupełnienie trzech pól tabeli.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.
Rozwiązanie
| Reakcja 1. | Reakcja 2. | |
|---|---|---|
| Typ reakcji | substytucja | |
| Mechanizm reakcji | rodnikowy | nukleofilowy |
23.2. (0–2)
Zasady oceniania
2 pkt – poprawne napisanie we właściwej formie dwóch równań reakcji – redukcji i utleniania.
1 pkt – poprawne napisanie we właściwej formie jednego równania reakcji – redukcji albo
utleniania.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższych kryteriów albo brak odpowiedzi.
Rozwiązanie
Równanie procesu redukcji:
Cr2O2–7 + 6e– + 14H+→ 2Cr3+ + 7H2O
Równanie procesu utleniania:
23.3. (0–1)
Zasady oceniania
1 pkt – poprawne uzupełnienie dwóch pól tabeli.
0 pkt – odpowiedź niespełniająca powyższego kryterium albo brak odpowiedzi.
Rozwiązanie
| Barwa mieszaniny reakcyjnej | |
|---|---|
| przed reakcją | po reakcji |
| pomarańczowa | zielona |
