1. Strona główna

Zadania maturalne z chemii

Informacje o zbiorze zadań i wyszukiwarce Arkusze i materiały maturalne w formacie PDF
Znalezionych zadań - 497

Strony

Co chcesz wydrukować?
Zadania do wydrukowania
Numeracja zadań
Jak zapisać do PDF?
Liczba zadań do wylosowania spośród znalezionych
21

Zadania dodatkowe matury dwujęzycznej (tłumaczenie BiologHelp) Maj 2026, Poziom rozszerzony (Formuła 2023) - Zadanie 7. (2 pkt)

Energetyka reakcji Wpływ czynników na przebieg reakcji Podaj i uzasadnij/wyjaśnij

Proces Habera-Boscha to przemysłowa metoda pozwalająca na syntezę amoniaku z azotu i wodoru. W procesie tym ustala się stan równowagi opisany poniższym równaniem:

N2 (g) + 3H2 (g) ⇄ 2NH3 (g)

Wydajność tworzenia amoniaku zależy od temperatury. Zależność tę ilustruje poniższy uproszczony wykres, który przedstawia zawartość procentową amoniaku w mieszaninie równowagowej w funkcji temperatury.

7.1. (0–1)

Rozstrzygnij, czy synteza amoniaku z azotu i wodoru jest reakcją endotermiczną. Podaj uzasadnienie swojej odpowiedzi.

Rozstrzygnięcie:

Uzasadnienie:

7.2. (0–1)

Określ i wyjaśnij wpływ wzrostu ciśnienia na wydajność tworzenia amoniaku w warunkach izotermicznych. Wybierz właściwą odpowiedź spośród podanych w nawiasach i dokończ poniższe zdanie.

Wraz ze wzrostem ciśnienia w warunkach izotermicznych wydajność tworzenia amoniaku (wzrasta / maleje), ponieważ

22

Matura Maj 2026, Poziom rozszerzony (Formuła 2023) - Zadanie 8. (3 pkt)

Bilans elektronowy Napisz równanie reakcji

Zdjęcie A ilustruje wygląd probówki z wodnym roztworem pewnej soli potasu zawierającej mangan. Do tej probówki dodano wodny roztwór siarczanu(IV) potasu, a następnie jej zawartość wymieszano. Wygląd probówki po reakcji przedstawiono na zdjęciu B.

Napisz w formie jonowej skróconej, z uwzględnieniem liczby oddawanych lub pobieranych elektronów (zapis jonowo-elektronowy), równania reakcji redukcji i utleniania zachodzących podczas opisanej przemiany. Uwzględnij, że reakcja zachodzi w środowisku obojętnym. Uzupełnij wzory reagentów i współczynniki stechiometryczne w poniższym schemacie.

Równanie reakcji redukcji:

Równanie reakcji utleniania:

 

+ K2SO3 + H2O → + K2SO4 + KOH

23

Matura Czerwiec 2026, Poziom rozszerzony (Formuła 2023) - Zadanie 8. (3 pkt)

Szybkość reakcji Uzupełnij/narysuj wykres, schemat lub tabelę Podaj/wymień Oblicz

Badano kinetykę reakcji utleniania tlenku azotu(II) zachodzącej zgodnie z równaniem:

2NO (g) + O2 (g) ⇄ 2NO2 (g)

Stwierdzono, że:

  • jest to reakcja pierwszego rzędu względem tlenu
  • zależność szybkości reakcji od stężenia opisuje poniższe równanie kinetyczne.

𝑣 = 𝑘 ∙ 𝑐𝒂NO ∙ 𝑐𝒃O2

W temperaturze 298 K zbadano zależność początkowej szybkości reakcji od stężenia tlenku azotu(II). Pomiary prowadzono przy stałym stężeniu tlenu wynoszącym 0,050 mol · dm−3.
Wykres przedstawia uzyskaną zależność.

Na podstawie: J. Głowiński, J. Hoffmann, M. Wilk, Polish Journal of Chemical Technology, 23 (2021) 31.

8.1 (0–1)

Uzupełnij tabelę. Wpisz brakujące wartości stężenia NO i szybkości reakcji.

Stężenie NO, mol · dm−3 Szybkość reakcji, mol · dm−3 · s−1
0,034
1,10

8.2 (0–1)

Ustal i napisz wartości wykładników 𝒂 i 𝒃 w równaniu kinetycznym.

Obliczenia pomocnicze:

8.3 (0–1)

Oblicz wartość stałej szybkości opisanej reakcji w temperaturze 298 K. Wynik zapisz z właściwą jednostką.

24

Zadania dodatkowe matury dwujęzycznej (tłumaczenie BiologHelp) Maj 2026, Poziom rozszerzony (Formuła 2023) - Zadanie 8. (2 pkt)

Energetyka reakcji Wpływ czynników na przebieg reakcji Zamknięte (np. testowe, prawda/fałsz) Podaj i uzasadnij/wyjaśnij

Katalizatory to substancje, które wpływają na barierę energetyczną reakcji, ponieważ zmieniają jej mechanizm i pozwalają na szybsze osiągnięcie stanu równowagi.

8.1. (0–1)

Tylko jeden z poniższych wykresów ilustruje w uproszczeniu zmiany energii podczas przebiegu reakcji prowadzonej z udziałem katalizatora (linia ciągła) i bez jego udziału (linia przerywana). Skala na osi energii jest taka sama dla wszystkich wykresów.

Rozstrzygnij, który wykres (A, B lub C) poprawnie ilustruje reakcję przebiegającą z udziałem katalizatora. Następnie określ, czy wartość zmiany entalpii w reakcji przebiegającej z udziałem katalizatora była dodatnia czy ujemna.

Rozstrzygnięcie:

Wartość zmiany entalpii:

8.2. (0–1)

Oceń prawdziwość zdań. Wybierz P, jeśli zdanie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.
1. Reakcja chemiczna z udziałem katalizatora przebiega drogą o energii mniejszej niż reakcja przebiegająca bez udziału katalizatora. P F
2. Wydajność reakcji przebiegającej z udziałem katalizatora jest większa niż wydajność reakcji prowadzonej bez jego udziału. P F
25

Matura Maj 2026, Poziom rozszerzony (Formuła 2023) - Zadanie 9. (5 pkt)

Budowa i działanie ogniw Zamknięte (np. testowe, prawda/fałsz) Oblicz

Potencjały półogniw zależą od stężeń reagentów biorących udział w procesach elektrochemicznych. Jeżeli metal Me jest zanurzony w roztworze zawierającym jony tego metalu o ładunku 𝑛+ i o stężeniu 𝑐Me𝑛+, to potencjał takiego półogniwa można obliczyć za pomocą równania Nernsta. Dla układu Me𝑛+/ Me w temperaturze 298 K to równanie ma postać:

𝐸 = 𝐸° + 0,059𝑛 ∙ log cMe𝑛+

gdzie 𝐸° jest potencjałem standardowym redukcji tego półogniwa.

Na podstawie: M.J. Sienko, R.A. Plane, Chemia. Podstawy i zastosowania, Warszawa 2002.

9.1. (0–4)

Zbudowano ogniwo galwaniczne, którego siła elektromotoryczna (SEM ) w temperaturze 298 K była równa 1,084 V. Ogniwo składało się z półogniw zawierających metale zanurzone w roztworach swoich soli. Każdy roztwór miał objętość 500 cm3.

Anodą było półogniwo złożone z blaszki cynkowej, zanurzonej w roztworze chlorku cynku o stężeniu 1,0 mol ∙ dm–3, a katodą – półogniwo, w którym blaszka z metalu Me była zanurzona w roztworze zawierającym jony Me2+.

Roztwór katodowy otrzymano w wyniku rozpuszczenia w wodzie równomolowej mieszaniny dwóch uwodnionych soli o łącznej masie 22,05 g. Jedną z nich był siarczan(VI) o wzorze MeSO4 ∙ 5H2O, a drugą – chlorek, którego wzór zapisano jako MeCl2 ∙ xH2O, gdyż nie była znana liczba moli wody w jednym molu hydratu.

Zgodnie z równaniem Nernsta potencjał takiego półogniwa jest liniową funkcją logarytmu stężenia jonów w roztworze i dla opisanego układu Me2+/ Me ta zależność ma przebieg pokazany na poniższym wykresie.

Wykonaj obliczenia i napisz wzór hydratu chlorku metalu użytego do sporządzenia roztworu katodowego w opisanym ogniwie. Do obliczenia stężenia kationów metalu Me2+ zastosuj wzór Nernsta. Użyj wartości mas molowych z dokładnością do drugiego miejsca po przecinku.

Wzór hydratu:

9.2. (0–1)

Ogniwo stężeniowe to ogniwo galwaniczne zbudowane z dwóch takich samych półogniw, tyle że różniących się stężeniem składnika biorącego udział w reakcjach elektrochemicznych.

Zbudowano ogniwo stężeniowe, w którym półogniwami były blaszki ze srebra o jednakowych masach, zanurzone w roztworach wodnych azotanu(V) srebra(I) o temperaturze 298 K. Stężenie molowe roztworu znajdującego się w zlewce 1. było dziesięciokrotnie mniejsze niż roztworu w zlewce 2.

Oceń prawdziwość zdań. Wybierz P, jeśli zdanie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.
1. W opisanym ogniwie anodą było półogniwo zbudowane z blaszki srebrnej, zanurzonej w roztworze AgNO3 znajdującym się w zlewce 1. P F
2. Po zakończeniu pracy ogniwa masa blaszki wyjętej ze zlewki 2. była większa od masy blaszki ze zlewki 1. P F
26

Matura Czerwiec 2026, Poziom rozszerzony (Formuła 2023) - Zadanie 9. (3 pkt)

Układ okresowy pierwiastków Energetyka reakcji Wodorki Zamknięte (np. testowe, prawda/fałsz) Narysuj/zapisz wzór Napisz równanie reakcji

W tabeli zestawiono wartości temperatury wrzenia wodorków pierwiastków grupy 17. pod ciśnieniem 1013 hPa.
HF HCl HBr HI
20 °C −85 °C −67 °C −35 °C

Te wodorki dobrze rozpuszczają się w wodzie, a ich wodne roztwory to kwasy fluorowcowodorowe.

Na podstawie: W. Mizerski, Tablice chemiczne, Warszawa 2013.

9.1. (0–1)

Oceń prawdziwość zdań. Wybierz P, jeśli zdanie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.
1. Wyższa temperatura wrzenia fluorowodoru niż pozostałych fluorowcowodorów jest wynikiem występowania wiązań wodorowych między cząsteczkami tego związku. P F
2. Moc kwasów HF, HCl, HBr i HI maleje ze wzrostem promienia atomowego fluorowca. P F

9.2. (0–1)

Podczas tworzenia – w fazie gazowej – 3,01 ∙ 1023 cząsteczek jednego z wodorków pierwiastków grupy 17. wydziela się 18,15 kJ energii.

Zidentyfikuj ten wodorek i napisz jego wzór.

9.3. (0–1)

Jeden z kwasów fluorowcowodorowych HX reaguje z tlenkiem krzemu(IV), a produktem reakcji jest m.in. związek SiX4 .

Zidentyfikuj ten kwas i napisz w formie cząsteczkowej równanie reakcji tlenku krzemu(IV) z tym kwasem.

27

Zadania dodatkowe matury dwujęzycznej (tłumaczenie BiologHelp) Maj 2026, Poziom rozszerzony (Formuła 2023) - Zadanie 9. (2 pkt)

Budowa i działanie ogniw Napisz równanie reakcji Zamknięte (np. testowe, prawda/fałsz)

W warunkach standardowych zbudowano ogniwo galwaniczne zgodnie ze schematem przedstawionym poniżej.

Pt | Fe3+, Fe2+ || Cr2O2–7, Cr3+, H+ | Pt

9.1. (0–1)

Napisz w formie jonowej równanie reakcji zachodzącej w tym ogniwie podczas jego pracy.

9.2. (0–1)

Oceń prawdziwość zdań. Wybierz P, jeśli zdanie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.
1. W warunkach standardowych siła elektromotoryczna opisanego ogniwa jest równa 0,589 V. P F
2. W trakcie pracy ogniwa w przestrzeni katodowej wzrasta stężenie jonów Cr2O2–7 P F
28

Matura Maj 2026, Poziom rozszerzony (Formuła 2023) - Zadanie 10. (2 pkt)

Sole Napisz równanie reakcji

Na zdjęciach obok przedstawiono przebieg doświadczenia, w którym do wodnego roztworu soli znajdującego się w probówce wkraplano pipetą wodny roztwór innej soli (zdjęcie 1.) i zaobserwowano zmianę pokazaną na zdjęciu 2.

Spośród substancji wymienionych niżej wybierz te, których roztwory zostały użyte w opisanym doświadczeniu. Zaznacz wzory odpowiednich soli. Następnie napisz w formie jonowej skróconej równanie zachodzącej reakcji.

Sól w roztworze w pipecie:

KCl
K2CrO4
Fe(NO3)3
K2Cr2O7

Sól w roztworze w probówce:

CuSO4
Cr(NO3)3
AgNO3
(NH4)2SO4

Równanie zachodzącej reakcji:

29

Matura Czerwiec 2026, Poziom rozszerzony (Formuła 2023) - Zadanie 10. (2 pkt)

Reakcje utleniania i redukcji - ogólne Napisz równanie reakcji Podaj/wymień

Poniższe zdjęcia, ustawione w przypadkowej kolejności, pokazują wygląd probówek podczas doświadczenia, którego celem było zbadanie właściwości związków manganu.

10.1 (0–1)

Uzupełnij opis doświadczenia. Wpisz we właściwe miejsca odpowiedni numer zdjęcia.

W jednej probówce przygotowano wodny roztwór manganianu(VII) potasu (zdjęcie ), a w kolejnej probówce – roztwór siarczanu(VI) manganu(II) z dodatkiem kwasu siarkowego(VI) (zdjęcie ). Zawartość tych probówek wymieszano i zaobserwowano pojawienie się barwy charakterystycznej dla jonów Mn3+. Po chwili wygląd mieszaniny reakcyjnej zaczął się zmieniać, co potwierdziło obecność w niej związku manganu(IV) (zdjęcie ).

10.2 (0–1)

Napisz w formie jonowej skróconej równanie reakcji, w wyniku której powstał jon Mn3+.

30

Zadania dodatkowe matury dwujęzycznej (tłumaczenie BiologHelp) Maj 2026, Poziom rozszerzony (Formuła 2023) - Zadanie 10. (2 pkt)

Węglowodory alifatyczne Napisz równanie reakcji

Jedną z metod otrzymywania alkenów jest reakcja eliminacji, w której odpowiednia monobromopochodna alkanu reaguje z alkoholowym roztworem KOH w podwyższonej temperaturze.

W wyniku powyższej reakcji eliminacji otrzymano alken o następującym wzorze:

Uzupełnij poniższy schemat wzorami odpowiednich substancji, tak aby powstało równanie reakcji eliminacji, w której produktem jest powyższy alken. Podaj nazwę systematyczną tego alkenu.

Nazwa alkenu:

Strony

Liczba zadań do wylosowania spośród znalezionych