1. Strona główna

Zadania maturalne z chemii

Informacje o zbiorze zadań i wyszukiwarce Arkusze i materiały maturalne w formacie PDF
Znalezionych zadań - 1754

Strony

Co chcesz wydrukować?
Zadania do wydrukowania
Numeracja zadań
Jak zapisać do PDF?
Liczba zadań do wylosowania spośród znalezionych
11

Matura Maj 2025, Poziom rozszerzony (Formuła 2015) - Zadanie 3. (1 pkt)

Masa atomowa, cząsteczkowa i molowa Oblicz

Masa atomowa izotopu jest w przybliżeniu równa jego liczbie masowej A.
Bor występuje w przyrodzie w postaci mieszaniny dwóch trwałych izotopów o liczbach masowych równych 10 i 11, a średnia masa atomowa tego pierwiastka jest równa 10,806 u.

Oblicz, jaki udział w naturalnym borze stanowią atomy zawierające w jądrach po 6 neutronów. Wynik podaj w procentach.

12

Zadania dodatkowe matury dwujęzycznej (tłumaczenie BiologHelp) Maj 2025, Poziom rozszerzony (Formuła 2023) - Zadanie 3. (1 pkt)

Wpływ czynników na przebieg reakcji Podaj/wymień

Poniższy wykres ilustruje zmianę energii podczas reakcji opisanej następującym równaniem:

X2 (g) + Y2 (g) ⇄ 2XY (g)

Określ, czy wydajność reakcji, w której otrzymuje się produkt XY, wzrośnie, zmniejszy się czy pozostanie taka sama, jeśli w układzie w stanie równowagi,

  • następuje spadek temperatury w warunkach izobarycznych (𝒑 = 𝐜𝐨𝐧𝐬𝐭).

  • następuje spadek ciśnienia w warunkach izotermicznych (𝑻 = 𝐜𝐨𝐧𝐬𝐭).

13

Matura Czerwiec 2025, Poziom rozszerzony (Formuła 2023) - Zadanie 4. (2 pkt)

Hybrydyzacja orbitali i kształt cząsteczek Uzupełnij/narysuj wykres, schemat lub tabelę

Poniżej przedstawiono wzór opisujący jedną ze struktur elektronowych cząsteczki N2O.

Uzupełnij tabelę. Określ typ hybrydyzacji orbitali walencyjnych atomu centralnego azotu (sp, sp2, sp3) i kształt cząsteczki (liniowa, kątowa) oraz wpisz, ile wiązań σ i π występuje w cząsteczce N2O o przedstawionej strukturze.

Typ hybrydyzacji Kształt cząsteczki Liczba
wiązań 𝜎 wiązań 𝜋
14

Matura Czerwiec 2025, Poziom rozszerzony (Formuła 2015) - Zadanie 4. (1 pkt)

Masa atomowa, cząsteczkowa i molowa Oblicz

Przyjmuje się, że masa atomowa izotopu jest równa jego liczbie masowej. Masa atomowa talu jest równa 204,38 u. Ten pierwiastek występuje w przyrodzie w postaci dwóch trwałych izotopów, których jądra atomowe mają parzystą liczbę neutronów. Różnica mas atomowych między tymi nuklidami jest równa 2 u.

Oblicz bezwzględną masę (w gramach) jednego atomu lżejszego izotopu talu.

15

Matura Maj 2025, Poziom rozszerzony (Formuła 2023) - Zadanie 4. (2 pkt)

Prawo stałości składu, ustalanie wzoru Oblicz

Jod tworzy wiele połączeń z tlenem np. tlenek jodu(V), który jest białym ciałem stałym. W reakcji tego związku z wodą powstaje jednoprotonowy kwas. Opisany tlenek jest stosowany do wykrywania i oznaczania zawartości tlenku węgla(II) w powietrzu.

Na podstawie: A. Bielański, Podstawy chemii nieorganicznej, Warszawa 2018.

W jednym z tlenków jodu masa tlenu stanowi 20,14 % masy tego tlenku. W jego wzorze rzeczywistym liczba atomów jodu jest dwa razy większa niż we wzorze empirycznym.

Na podstawie obliczeń ustal i napisz wzór empiryczny oraz wzór rzeczywisty opisanego tlenku.

Wzór empiryczny:
Wzór rzeczywisty:

16

Zadania dodatkowe matury dwujęzycznej (tłumaczenie BiologHelp) Maj 2025, Poziom rozszerzony (Formuła 2023) - Zadanie 4. (2 pkt)

Rozpuszczalność substancji Zamknięte (np. testowe, prawda/fałsz)

W poniższej tabeli przedstawiono wartości rozpuszczalności dwóch soli potasu w temperaturze 293 K.

Temperatura, K Rozpuszczalność, g na 100 g wody
K2SO4 KHSO4
293 11.0 47.7
Źródło: W. Mizerski, Tablice chemiczne, Warszawa 2013.

Przeprowadzono eksperyment jak na poniższym schemacie.

Zawartość zlewek ogrzewano i mieszano do momentu rozpuszczenia soli w obu zlewkach. Następnie temperaturę obniżono do 293 K.

Poniższe zdjęcie przedstawia zawartość jednej ze zlewek po zakończeniu eksperymentu.

Uzupełnij zdania. Zaznacz jedną odpowiedź spośród podanych w każdym nawiasie.

Na zdjęciu przedstawiono zawartość zlewki (I / II). Otrzymana w tej zlewce mieszanina jest (jednorodna / niejednorodna).
W zlewce, której nie przedstawiono na zdjęciu, powstał roztwór (nasycony / nienasycony).

17

Matura Czerwiec 2025, Poziom rozszerzony (Formuła 2023) - Zadanie 5. (2 pkt)

Rodzaje wiązań i ich właściwości Uzupełnij/narysuj wykres, schemat lub tabelę

Ciała stałe można podzielić na krystaliczne i na bezpostaciowe. Kryształy klasyfikuje się ze względu na rodzaj oddziaływań między tworzącymi je drobinami.

Poniżej wymieniono nazwy substancji tworzących kryształy w stałym stanie skupienia.

jod
diament
tlenek sodu
magnez
woda (lód)

Spośród podanych substancji wybierz wszystkie tworzące kryształy jonowe, kryształy kowalencyjne lub kryształy molekularne. Wpisz ich nazwy w odpowiednie pola tabeli.

Kryształy
jonowe kowalencyjne molekularne
18

Matura Maj 2025, Poziom rozszerzony (Formuła 2023) - Zadanie 5. (4 pkt)

Hybrydyzacja orbitali i kształt cząsteczek Bilans elektronowy Napisz równanie reakcji Narysuj/zapisz wzór

W odpowiednich warunkach fluorowce mogą ze sobą reagować i tworzyć tzw. związki międzyhalogenowe o wzorze ogólnym AX𝑦, w którym 𝑦 przyjmuje wartość 1, 3, 5 lub 7. W tym wzorze A oznacza pierwiastek o mniejszej elektroujemności, a X – pierwiastek o większej elektroujemności.

Przykładem związku międzyhalogenowego jest trichlorek jodu o wzorze ICl3.

Na podstawie: A. Bielański, Podstawy chemii nieorganicznej, Warszawa 2018.

5.1. (0–2)

Trichlorek jodu został po raz pierwszy otrzymany w reakcji, której schemat przedstawiono poniżej.

IO–3 + I2 + H+ + Cl– → ICl3 + H2O

Napisz w formie jonowej, z uwzględnieniem liczby oddawanych lub pobieranych elektronów (zapis jonowo-elektronowy), równanie reakcji redukcji zachodzącej podczas tej przemiany. Uwzględnij środowisko reakcji. Uzupełnij współczynniki stechiometryczne w poniższym schemacie.

Równanie reakcji redukcji:  

IO–3 + I2 + H+ + Cl– → ICl3 + H2O

5.2. (0–2)

Metoda VSEPR pozwala określać kształt cząsteczek zbudowanych z atomów pierwiastków grup 1.–2. oraz 13.–18. W cząsteczce należy wyróżnić atom centralny (np. atom tlenu w cząsteczce H2O) i ustalić liczbę wolnych par elektronowych na jego zewnętrznej powłoce (𝑦). Następnie trzeba zsumować liczbę podstawników związanych z atomem centralnym (𝑥) i liczbę jego wolnych par elektronowych (𝑦). W ten sposób otrzymuje się tzw. liczbę przestrzenną (𝐿p = 𝑥 + 𝑦), która decyduje o kształcie cząsteczki. Ponieważ zarówno wolne, jak i wiążące pary elektronowe wzajemnie się odpychają, wszystkie elementy składające się na liczbę przestrzenną (podstawniki i wolne pary elektronowe) zajmują jak najbardziej odległe od siebie położenia wokół atomu centralnego.

Na podstawie: R.J. Gillespie, Coordination Chemistry Reviews, 252 (2008) 1315,
oraz J.D. Lee, Zwięzła chemia nieorganiczna, Warszawa 1997.

Przedstawiony poniżej model jest ilustracją kształtu cząsteczki zbudowanej z atomu centralnego związanego z trzema podstawnikami (𝑥 = 3), dla 𝐿p = 4.

Narysuj wzór elektronowy cząsteczki trichlorku jodu ICl3. Zaznacz kreskami pary elektronowe wiązań chemicznych oraz wolne pary elektronowe. Następnie rozstrzygnij, czy przedstawiony model jest ilustracją kształtu cząsteczki ICl3. Napisz wartość liczby przestrzennej cząsteczki ICl3.

Rozstrzygnięcie:
Liczba przestrzenna ICl3 : 𝐿p =

19

Zadania dodatkowe matury dwujęzycznej (tłumaczenie BiologHelp) Maj 2025, Poziom rozszerzony (Formuła 2023) - Zadanie 5. (2 pkt)

Stężenia roztworów Zamknięte (np. testowe, prawda/fałsz)

Przeprowadzono doświadczenie, którego celem było otrzymanie roztworu chlorku sodu o stężeniu molowym 10 razy mniejszym od stężenia roztworu wyjściowego.

W doświadczeniu użyto następujących substancji:

  • wodę destylowaną
  • wodny roztwór chlorku sodu o stężeniu 0,5 mol ∙ dm−3
  • odpowiedni sprzęt laboratoryjny, w tym szklane przyrządy pomiarowe pokazane na poniższych zdjęciach.

Uzupełnij zdania. Zaznacz jedną odpowiedź spośród podanych w każdym nawiasie.

  1. Odmierzono 2,5 cm3 wodnego roztworu chlorku sodu o stężeniu 0,5 mol · dm−3 przy pomocy (pipety / biurety). Roztwór przeniesiono do (zlewki / kolby miarowej) o pojemności 250 cm3, czyli 250 ml, uzupełniono wodą destylowaną do kreski i zamknięto korkiem. Następnie zawartość wymieszano.
  2. Cel doświadczenia (został / nie został) osiągnięty, ponieważ stężenie roztworu otrzymanego w wyniku rozcieńczenia jest (4 razy / 10 razy / 100 razy) mniejsze od stężenia roztworu wyjściowego.
20

Matura Czerwiec 2025, Poziom rozszerzony (Formuła 2023) - Zadanie 6. (2 pkt)

Szybkość reakcji Uzupełnij/narysuj wykres, schemat lub tabelę Zamknięte (np. testowe, prawda/fałsz)

W poniższej tabeli podano wartości entalpii (w temperaturze 298 K) trzech przemian:

  1. syntezy tlenku azotu(II)
  2. syntezy tlenku azotu(IV)
  3. syntezy amoniaku.
Przemiana Równanie przemiany Δ𝐻°, kJ
1. N2 (g) + O2 (g) ⇄ 2NO (g) +182,52
2. 2NO (g) + O2 (g) ⇄ 2NO2 (g) –114,14
3. N2 (g) + 3H2 (g) ⇄ 2NH3 (g) –91,88
Na podstawie: W. Mizerski, Tablice chemiczne, Warszawa 2013.

W celu wyznaczenia równania kinetycznego przemiany 2. przeprowadzono w temperaturze 𝑇 doświadczenia I–III. Wartości stężeń początkowych obu substratów oraz odpowiadające im wartości szybkości początkowych zestawiono w tabeli.

Stężenie początkowe, mol ∙ dm–3 Szybkość początkowa, mol ∙ dm–3 ∙ s–1
NO O2
I 0,012 0,020 0,102
II 0,024 0,020 0,408
III 0,024 0,040 0,816
Na podstawie: L. Jones, P. Atkins, Chemia ogólna, Warszawa 2006.

a) Na podstawie danych z tabeli uzupełnij równanie kinetyczne opisanej przemiany. Wpisz wartości wykładników w wyznaczone miejsca.

Równanie kinetyczne:

b) Spośród podanych odpowiedzi wybierz poprawną wartość stałej szybkości reakcji k w temperaturze T oraz właściwą jednostkę. Zaznacz A, B albo C oraz 1, 2 albo 3.

  1. 3,5 ∙ 103
  2. 3,5 ∙ 104
  3. 3,5 ∙ 105
  1. dm6 ∙ mol–2 ∙ s–1
  2. dm3 ∙ mol–1 ∙ s–1
  3. dm–6 ∙ mol–2 ∙ s–1

Obliczenia pomocnicze:

Strony

Liczba zadań do wylosowania spośród znalezionych