Zadania maturalne z biologii

1481

Matura Maj 2013, Poziom rozszerzony (Formuła 2007) - Zadanie 13. (1 pkt)

Enzymy Zamknięte (np. testowe, prawda/fałsz)

Stała Michaelisa (K_m) jest miarą powinowactwa enzymu do substratu – im większe powinowactwo wykazuje enzym, tym mniejsze jest stężenie substratu, przy którym szybkość reakcji jest równa połowie szybkości maksymalnej.
W tabeli przedstawiono wartości stałej Michaelisa dla czterech różnych substratów reakcji katalizowanych przez określony enzym.

Uszereguj substraty według wzrastającego powinowactwa enzymu do tych substratów, wpisując w tabelę numery 1–4.

Substrat	Wartość K_m (mol/l)	Numer
A	6,5 x 10^-5
B	7,1 x 10^-5
C	1,2 x 10^-5
D	4,7 x 10^-5

Na podstawie: J. Witwicki, W. Ardelt, Elementy enzymologii, Warszawa 1989.

1482

Matura Czerwiec 2013, Poziom rozszerzony (Formuła 2007) - Zadanie 13. (2 pkt)

Protisty Zamknięte (np. testowe, prawda/fałsz) Podaj/wymień

Na schemacie przedstawiono cykl życiowy organizmu zaliczanego do królestwa Protistów.

a)	Zaznacz dwa zdania będące prawidłową interpretacją powyższego schematu.

W przedstawionym cyklu mejoza bezpośrednio poprzedza wytworzenie gamet.
Schemat przedstawia koniugację dwóch osobników troficznych.
Osobniki powstałe z podziału zygoty są diploidalne.
Postać troficzna tego organizmu jest haploidalna.
Osobniki troficzne mogą pełnić rolę gamet.

b)	Określ rolę, jaką pełnią podziały mitotyczne w przedstawionym cyklu życiowym.

1483

Matura Maj 2013, Poziom podstawowy (Formuła 2007) - Zadanie 13. (2 pkt)

Układ krążenia Podaj i uzasadnij/wyjaśnij

Na schemacie przedstawiono trzy główne naczynia krwionośne wątroby. Strzałki oznaczają kierunek przepływu krwi.

a)	Wymienionym nazwom naczyń krwionośnych przyporządkuj litery, którymi oznaczono je na schemacie.

tętnica wątrobowa żyła wrotna żyła wątrobowa

b)	Podaj, jaką literą oznaczono naczynie, w którym stężenie tlenu we krwi jest wyższe niż w pozostałych naczyniach. Odpowiedź uzasadnij.

1484

Matura Czerwiec 2013, Poziom podstawowy (Formuła 2007) - Zadanie 13. (1 pkt)

Układ oddechowy Zamknięte (np. testowe, prawda/fałsz)

Wentylacja płuc u człowieka polega na rytmicznych ruchach klatki piersiowej i obejmuje dwie fazy – wdech i wydech.

Zaznacz proces, który występuje tylko podczas wdechu.

Wzrost ciśnienia w płucach
Zmniejszenie się objętości klatki piersiowej
Unoszenie się klatki piersiowej w górę i na boki
Rozluźnienie mięśni międzyżebrowych i przepony

1485

Matura Maj 2013, Poziom rozszerzony (Formuła 2007) - Zadanie 14. (1 pkt)

Metabolizm - pozostałe Zamknięte (np. testowe, prawda/fałsz)

Podczas przemian metabolicznych w komórkach ważną rolę odgrywają związki chemiczne pełniące funkcję przenośników.

Każdej z wymienionych reakcji (A–C) przyporządkuj właściwy związek chemiczny (1–4), który w niej uczestniczy.

Reakcje chemiczne	Związki chemiczne
A. redukcja	1. ATP
B. fosforylacja	2. ADP
C. dehydrogenacja	3. NAD
	4. NADH

A. ................
B. .................
C. ................

1486

Matura Czerwiec 2013, Poziom rozszerzony (Formuła 2007) - Zadanie 14. (1 pkt)

Stawonogi Podaj i uzasadnij/wyjaśnij

Na rysunku przedstawiono etapy cyklu rozwojowego motyla (bielinka kapustnika).

Podaj nazwę rodzaju rozwoju złożonego, występującego u przedstawionego na rysunku motyla i wyjaśnij, które stadium rozwojowe umożliwia jego rozpoznanie.

Jest to rozwój złożony , ponieważ

1487

Matura Maj 2013, Poziom podstawowy (Formuła 2007) - Zadanie 14. (2 pkt)

Układ pokarmowy i żywienie Podaj/wymień

Komórki okładzinowe ścian żołądka wydzielają kwas solny (HCl), który obniża pH wypełniającej go treści pokarmowej do wartości pH ok. 2.

Wymień dwie funkcje, jakie pełni środowisko silnie kwasowe w żołądku.

1488

Matura Czerwiec 2013, Poziom podstawowy (Formuła 2007) - Zadanie 14. (1 pkt)

Układ krążenia Sformułuj wnioski, hipotezę lub zaplanuj doświadczenie

Na wykresie przedstawiono zapis zmian pojemności wyrzutowej serca oraz tętna u dzieci w okresie od pierwszego do piętnastego roku życia.

Wykres zmian pojemności wyrzutowej serca

Na podstawie analizy wykresu sformułuj wniosek dotyczący zmian tętna i pojemności wyrzutowej serca u dzieci między pierwszym a piętnastym rokiem ich życia.

1489

Matura Maj 2013, Poziom rozszerzony (Formuła 2007) - Zadanie 15. (1 pkt)

Oddychanie komórkowe Podaj i uzasadnij/wyjaśnij

Niektóre bakterie i grzyby uzyskują energię w procesie fermentacji mleczanowej (mlekowej). Pierwszym etapem fermentacji jest glikoliza, w czasie której glukoza jest przekształcana do pirogronianu i zostaje uwolniona energia. W następnym etapie pirogronian jest przekształcany w mleczan. Mleczan jest związkiem szkodliwym dla komórki, natomiast pirogronian to związek kluczowy w przemianach metabolicznych.
Na schemacie przedstawiono przebieg fermentacji mleczanowej.

Wyjaśnij, jakie znaczenie dla przebiegu fermentacji mleczanowej ma przekształcanie pirogronianu w mleczan podczas tego procesu.

1490

Matura Czerwiec 2013, Poziom rozszerzony (Formuła 2007) - Zadanie 15. (2 pkt)

Ryby Podaj i uzasadnij/wyjaśnij

Na schemacie przedstawiono budowę układu krążenia charakterystyczną dla kręgowców pierwotnie wodnych.

a)	Podaj cechę budowy serca tego układu, która odróżnia je od serc kręgowców lądowych. Zaznacz strzałką na schemacie kierunek przepływu krwi przez to serce.

b)	Podkreśl rodzaj krwi przepływającej przez serce w przedstawionym układzie krążenia. Odpowiedź uzasadnij.

utlenowana
odtlenowana