Poniżej przedstawiono ciąg przemian prowadzących do powstania kwasu karboksylowego.
Związek oznaczony literą X jest chloropochodną węglowodoru.
Posługując się wzorami półstrukturalnymi (grupowymi) związków organicznych, napisz
równanie reakcji chemicznej oznaczonej na schemacie numerem III oraz określ typ
reakcji (addycja, eliminacja, substytucja) oznaczonej na schemacie numerem I.
W celu rozróżnienia wodnych roztworów kwasu metanowego (mrówkowego) i kwasu
etanowego (octowego) do probówek z roztworami tych kwasów dodano kilka kropli wodnego
roztworu kwasu siarkowego(VI) i wprowadzono odczynnik X wybrany spośród
następujących: wodny roztwór wodorotlenku sodu, wodny roztwór manganianu(VII) potasu,
wodny roztwór dichromianu(VI) potasu.
Przebieg doświadczenia ilustruje poniższy schemat.
Zaobserwowano, że w probówkach I i II roztwory zabarwiły się na fioletowo. Pod wpływem
ogrzewania otrzymany w probówce II roztwór odbarwił się, a mieszanina pieniła się.
Stwierdzono, że wydzielał się gaz. Podczas ogrzewania roztworu otrzymanego w probówce I nie zaobserwowano zmian.
160.1 (0-1)
Podaj nazwę lub wzór użytego odczynnika.
160.2 (0-1)
Podaj nazwę kwasu A, którego roztwór znajdował się w probówce I i nazwę kwasu B,
którego roztwór znajdował się w probówce II.
W celu rozróżnienia wodnych roztworów kwasu metanowego (mrówkowego) i kwasu
etanowego (octowego) do probówek z roztworami tych kwasów dodano kilka kropli wodnego
roztworu kwasu siarkowego(VI) i wprowadzono odczynnik X wybrany spośród
następujących: wodny roztwór wodorotlenku sodu, wodny roztwór manganianu(VII) potasu,
wodny roztwór dichromianu(VI) potasu.
Przebieg doświadczenia ilustruje poniższy schemat.
Zaobserwowano, że w probówkach I i II roztwory zabarwiły się na fioletowo. Pod wpływem
ogrzewania otrzymany w probówce II roztwór odbarwił się, a mieszanina pieniła się.
Stwierdzono, że wydzielał się gaz. Podczas ogrzewania roztworu otrzymanego w probówce I nie zaobserwowano zmian.
161.1 (0-1)
Podaj nazwę procesu, któremu ulega kwas B podczas opisanego doświadczenia oraz określ, jaką funkcję pełni ten kwas
w zachodzącej reakcji.
161.2 (0-1)
Napisz wzory drobin powstałych w wyniku przemiany, której uległ kwas B
i odczynnik X.
W celu zbadania właściwości kwasu metanowego przeprowadzono doświadczenie
zilustrowane schematem:
Stwierdzono, że w probówce II wydzielił się bezbarwny gaz. Objawy reakcji zaobserwowano
również w probówkach I i III.
162.1 (0-1)
Napisz, co zaobserwowano podczas przebiegu tego doświadczenia w probówkach I
i III.
162.2 (0-1)
Napisz w formie cząsteczkowej, stosując wzory półstrukturalne (grupowe) związków
organicznych, równania reakcji zachodzących podczas tego doświadczenia
w probówkach II i III.
W celu zbadania właściwości kwasu metanowego przeprowadzono doświadczenie
zilustrowane schematem:
Stwierdzono, że w probówce II wydzielił się bezbarwny gaz. Objawy reakcji zaobserwowano
również w probówkach I i III.
Oceń, czy wykonanie w probówce I podobnej
próby, w której zamiast kwasu metanowego użyjemy kwasu etanowego, doprowadzi
do tego samego efektu. Swoją odpowiedź uzasadnij.
W pracowni chemicznej znajduje się roztwór kwasu octowego o stężeniu 10% masowych.
Zaprojektuj sposób postępowania, który pozwoli z tego roztworu otrzymać roztwór kwasu
octowego o stężeniu 6% masowych. Dysponujesz: zlewką, w której znajduje się 200 g
roztworu kwasu octowego o stężeniu 10% masowych, zlewką, w której znajduje się 500 g
wody destylowanej, pustą zlewką o pojemności 0,5 dm3, szklaną bagietką oraz wagą
laboratoryjną.
Zapisz odpowiednie obliczenia, które należy wykonać, aby otrzymać roztwór kwasu
octowego o stężeniu 6% masowych z roztworu tego kwasu o stężeniu 10% masowych.
W pracowni chemicznej znajduje się roztwór kwasu octowego o stężeniu 10% masowych.
Zaprojektuj sposób postępowania, który pozwoli z tego roztworu otrzymać roztwór kwasu
octowego o stężeniu 6% masowych. Dysponujesz: zlewką, w której znajduje się 200 g
roztworu kwasu octowego o stężeniu 10% masowych, zlewką, w której znajduje się 500 g
wody destylowanej, pustą zlewką o pojemności 0,5 dm3, szklaną bagietką oraz wagą
laboratoryjną.
Podaj (w odpowiedniej kolejności) opis wszystkich czynności wykonanych podczas
doświadczenia, którego celem było otrzymanie roztworu kwasu octowego o stężeniu 6%
masowych.
W pracowni chemicznej znajduje się roztwór kwasu octowego o stężeniu 10% masowych.
Zaprojektuj sposób postępowania, który pozwoli z tego roztworu otrzymać roztwór kwasu
octowego o stężeniu 6% masowych. Dysponujesz: zlewką, w której znajduje się 200 g
roztworu kwasu octowego o stężeniu 10% masowych, zlewką, w której znajduje się 500 g
wody destylowanej, pustą zlewką o pojemności 0,5 dm3, szklaną bagietką oraz wagą
laboratoryjną.
Oblicz stężenie molowe roztworu kwasu octowego (o stężeniu 10,00% masowych)
znajdującego się w zlewce, jeżeli gęstość tego
roztworu wynosi 1,0121 g · cm–3 oraz stężenie molowe roztworu kwasu octowego
(o stężeniu 6,00% masowych) otrzymanego po rozcieńczeniu, jeżeli jego gęstość wynosi
1,0066 g · cm–3.
Źródło: J. Sawicka i inni, Tablice Chemiczne, Gdańsk 2004, s. 224.
