Zadania maturalne z chemii
Matura Czerwiec 2016, Poziom rozszerzony (Formuła 2015) - Zadanie 24. (4 pkt)
Poniżej przedstawiono schemat reakcji utleniania i redukcji zachodzącej z udziałem jonów MnO−4.
MnO−4 + H2O2 + H+ → Mn2+ + O2 + H2O
24.1. (0–2)
Napisz w formie jonowej z uwzględnieniem liczby oddawanych lub pobieranych elektronów (zapis jonowo-elektronowy) równanie reakcji utleniania i równanie reakcji redukcji zachodzących podczas tego procesu. Uwzględnij, że reakcja przebiega w środowisku kwasowym.
Równanie reakcji utleniania:
Równanie reakcji redukcji:
24.2. (0–1)
Uzupełnij współczynniki stechiometryczne w poniższym schemacie.
MnO−4 + H2O2 + H+ → Mn2+ + O2 + H2O
24.3. (0–1)
Wskaż, który z reagentów pełni funkcję utleniacza, a który – reduktora.
Utleniacz:
Reduktor:
Matura Maj 2016, Poziom rozszerzony (Formuła 2007) - Zadanie 25. (1 pkt)
Budowę związku X opisuje następujący wzór:
W cząsteczce związku X można wyróżnić atomy węgla o różnej rzędowości.
Określ rzędowość atomów węgla oznaczonych numerami 2, 3 i 4.
Rzędowość atomu węgla
Matura Maj 2016, Poziom podstawowy (Formuła 2007) - Zadanie 25. (2 pkt)
Przeprowadzono doświadczenie, którego przebieg zilustrowano na rysunku.
Stwierdzono, że reakcja chemiczna zaszła tylko w jednej probówce.
25.1. (0-1)
Wskaż probówkę, w której zaszła reakcja chemiczna.
Reakcja zaszła w probówce numer:
25.2. (0-1)
Napisz w formie jonowej skróconej równanie tej reakcji.
Matura Maj 2016, Poziom podstawowy (Formuła 2007) - Zadanie 26. (1 pkt)
Przeprowadzono doświadczenie zilustrowane poniższym schematem.
Określ odczyn roztworów uzyskanych w probówkach I–III.
| Numer probówki | I | II | III |
| Odczyn roztworu |
Matura Czerwiec 2016, Poziom rozszerzony (Formuła 2015) - Zadanie 26. (1 pkt)
Skład prostej cząsteczki oksokwasu można przedstawić formułą HnRO(m+n), czyli ROm(OH)n, gdzie R to atom centralny. Dla kwasu siarkowego(VI) zapis ma postać SO2(OH)2. O właściwościach kwasowych decyduje zdolność odszczepiania protonów z grup wodorotlenkowych oksokwasu. Kwas ROm(OH)n jest tym mocniejszy, im większą wartość przyjmuje wskaźnik „m”. Przy tych samych wartościach „m” i „n” mocniejszy jest ten oksokwas, którego atom centralny jest bardziej elektroujemny oraz im mniejsze są jego rozmiary.
Na podstawie powyższej informacji oceń moc trzech kwasów: H2SeO3, HClO3, H2SO3, i uzupełnij poniższe zdania. Wpisz: wzory kwasów (wybrane spośród wymienionych powyżej), wartości „m” i „n”, symbole atomów centralnych, a także zaznacz jedno określenie spośród podanych w każdym nawiasie.
Najmocniejszym kwasem jest kwas o wzorze , ponieważ w jego cząsteczce jest najwięcej atomów tlenu (niezwiązanych / związanych) z atomami wodoru. Kwasy o wzorach i mają taką samą wartość m = i n = . Z tych dwóch kwasów mocniejszy jest kwas , ponieważ atom ma mniejsze rozmiary i (większą / mniejszą) wartość elektroujemności niż atom .
Matura Czerwiec 2016, Poziom rozszerzony (Formuła 2015) - Zadanie 27. (1 pkt)
Poniżej przedstawiono wzór półstrukturalny (grupowy) fluorowcopochodnej pewnego węglowodoru.
Podaj nazwę systematyczną fluorowcopochodnej o podanym wzorze.
Matura Czerwiec 2016, Poziom rozszerzony (Formuła 2015) - Zadanie 29. (1 pkt)
W poniższej tabeli przedstawiono wartości temperatury wrzenia (pod ciśnieniem 1013 hPa) sześciu alkanów i ich halogenków alkilowych. W cząsteczkach halogenków halogen połączony jest ze skrajnym atomem węgla.
Spośród wymienionych w tabeli nazw i wzorów substancji wybierz i podaj nazwy alkanów, które w temperaturze 25 °C i pod ciśnieniem 1013 hPa są cieczami, oraz wzory halogenków alkilowych, które w tych warunkach są gazami.
Nazwy alkanów:
Wzory halogenków alkilowych:
Matura Maj 2016, Poziom podstawowy (Formuła 2007) - Zadanie 31. (1 pkt)
Glukoza jest syntetyzowana przez rośliny zielone podczas procesu fotosyntezy, w którym światło słoneczne dostarcza energię niezbędną do wytworzenia tego monosacharydu. Wiele cząsteczek glukozy łączy się następnie wiązaniami chemicznymi, w wyniku czego tworzy materiał budulcowy lub zapasowy rośliny.
glukoza
Organizm ludzki nie wytwarza enzymów koniecznych do trawienia celulozy, więc dla człowieka źródłem węglowodanów jest skrobia. Jest ona trawiona w ustach i żołądku przez enzymy glikozydazy, w których obecności rozkłada się na glukozę.
Na podstawie: John McMurry, Chemia organiczna, Warszawa 2000.
Określ, czy reakcja fotosyntezy jest endoenergetyczna, czy – egzoenergetyczna.
Matura Czerwiec 2016, Poziom rozszerzony (Formuła 2015) - Zadanie 31. (2 pkt)
Na poniższym schemacie przedstawiono ciąg przemian, których surowcem wyjściowym jest wapno palone. Związki organiczne umownie oznaczono na schemacie literami A–F.
31.1. (0-1)
Napisz, stosując wzory półstrukturalne związków organicznych, równanie reakcji związku D ze związkiem E oraz podaj nazwę związku F.
Równanie reakcji:
Nazwa związku F:
31.2. (0-1)
Napisz, jakie dwie funkcje pełni stężony kwas siarkowy(VI) w powyższej reakcji powstawania związku F.